Mustafa Kemal hayatı boyunca 36 gemiye binmiştir. Bu 36 gemiden 6’sı ile Karadeniz’e açıldı. Zonguldak açıklarından defalarca geçen Mustafa Kemal Atatürk, bir keresinde deniz yoluyla Zonguldak’a gelmişti.

İstanbul’un işgali sırasında, 13 Kasım 1918'de Adana’dan İstanbul'a gelen Mustafa Kemal, yaveri Cevat Abbas'ın işgal gemilerin arasından geçerken fazla duygusallaşması dolayısı ile " “Geldikleri gibi giderler” sözünü Kartal İstimbotu güvertesinde söylemişti.

Atatürk Kurtuluş Savaşı sonrası yurt gezilerinde deniz yolu ile gittiği yerlerde de böyle kritik sözler söylemiştir.

İşte Atatürk’ün mavi rota dediği, Karadeniz seferlerinde kullandığı gemiler ve Zonguldak’tan geçtiği tarihler;

Bandırma Vapuru:

Mustafa Kemal Paşa ve 22 kurmay askerle beraber, 16 Mayıs 1919 tarihinde ilk defa Karadeniz’e çıkar.

 17 Mayıs 1919 itibari ile Zonguldak Limanı Fransız işgali altındadır. Öğle üzeri İstanbul'dan Samsun'a doğru yola çıkan Kemal Paşa ve arkadaşları, muhtemelen 17 Mayıs, sabaha karşı (05.00-06.00 civarı) Zonguldak açıklarından geçmiştir.

Bandırma vapuru 17 Mayıs günü, gece saat 23.00 civarında İnebolu Limanı'na demirlemiştir.

18 Mayıs 1919 tarihinde öğle üzeri 12.00'da da Sinop Limanı'na yanaşır.

Bandırma Vapuru,  bir gün sonra 19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıkar.

Hamidiye Kronovizörü:

Balkan Savaşlarında önemli manevralar yapan gemi, 1924 yılında Atatürk’ü Karadeniz’e götürmüştür. Hamidiye Gemisi, 10 Eylül 1924 tarihinde Mudanya’dan eşi Latife Hanım ile birlikte Mustafa Kemal’i alarak Karadeniz’e hareket etti. İlk defa Cumhurbaşkanı sıfatı ile Karadeniz’e açılan Ulu Önder,  muhtemelen 13 Eylül’de Zonguldak açıklarından geçti. 15 Eylül’de ise Trabzon’a ulaştı. 3 gün Trabzon’da kalan Mustafa Kemal Paşa daha sonra Rize’ye geçti.

Rize’de din görevlilerinin 'medreseler açılsın'isteğine şu şekilde cevap verdi “Bırakın artık millet yetişsin millete mektep lazım” diyerek isteği red etti. Rize’den Ordu’ya oradan da aynı gemi ile Giresun’a geçti.20 Eylül’de Samsun Limanı’na demirledi. Atatürk Bandırma Vapuru ile geldiği Samsun’a,  5 sene sonra Cumhuriyetin kuruluşunun birinci yılında tekrar çıkmış oldu.

Mustafa Kemal Paşa, Samsun’da o ünlü sözünü söyledi. “Hayatta en hakiki mürşit ilimdir, fendir, ilim ve fenden başka yol gösterici aramak gaflettir, dalalettir, cehalettir.” Gazi Mustafa Kemal Samsun’dan karayolu ile Erzurum’a geçti.

İzmir Vapuru:

Gazi Mustafa Kemal Paşa14 Eylül 1928 günü İzmir Vapuru ile tekrar Karadeniz’e çıktı. 15 Eylül günü Zonguldak açıklarından geçtiği tahmin ettiğim bu gezisinde,  ilk olarak Sinop açıklarında demirlemiş, ardından da tekrar Samsun’ çıkmıştı. Atatürk ilk defa harf devriminden 1,5 ay önce gemi seyir defterine, yeni Türk alfabesi ile bir yazı yazdı. Buradan da anlaşıldığı üzere, yeni alfabenin çok önceden hazır haline getirildiği ve Atatürk’ün bu alfabeye hakimiyetini gösterdi.

Ege Vapur:

Bu vapur, hepimizin bildiği, Mustafa Kemal Paşa’nın manevi kızı Ülkü Adatepe ve Atatürk’ün salıncakta sallandığı vapurdur. 26 Kasım 1930 Çarşamba günüdür. Samsun’a trenle gelen Paşa buradan Ege Vapuru ile Trabzon’a geçmiştir.

Kadıköy Vapuru:

Trabzon’dan 1 Aralık günü Kadıköy Vapuru ile İstanbul'a hareket eden Paşa, muhtemelen 2 Aralık günü Zonguldak açıklarından geçmişti.

Ertuğrul Yatı:

Ertuğrul Yatı ile İstanbul’da seyir halindeyken, birden kaptana 'Zonguldak’a gidiyoruz' emrini verdi. Kaptan’ın “Karadeniz dalgalı Paşam” demesine rağmen, gemi yola çıktı. 26 Ağustos 1931 tarihinde,   saat 11.00’da Zonguldak Limanı’na demirleyen gemi, limanda Atatürk’ü selamlayan sandalların büyük coşkusu ile karşılaştı. Mustafa Kemal Paşa, saat 11.30’da Zonguldak İskelesine çıkmıştır. İskelede halkın büyük tezahüratları ile valilik binasına geçti. Daha sonra Üzülmez’e gitmek üzere valiliğin makam aracına geçti. Bu yol güzergahı dar ve bozuk olduğundan,  şoför Mustafa Erkişi’ye “Daha iyi bir yol yok muydu?” diye sormuştur. Makam şoföründen “Yok paşam” yanıtı aldıktan sonra; yanında oturan Celal Bayar’a dönerek,  yolların bir an önce yapılması talimatı verdi.

Bugün D-750 numaralı Zonguldak, Devrek, Ankara yolunun başlangıcı bu talimat ile yapıldı.

Mustafa Kemal Paşa Zonguldak’ta o ünlü sözünü söyledi. “Zonguldak'ın derin toprakları altındaki serveti madeniye ne kadar kıymetli ise bizim nazarımızda Zonguldak da o kadar çok kıymetli bir vilayetimizdir.”

Havanın bozulması ile ilk önce Ereğli, sonra da İstanbul’a dönmek üzere Zonguldak’tan ayrıldı.

İzmir Vapuru:

Mustafa Kemal Paşa, "Atatürk"  soyadını aldıktan sonra ilk defa, 8 Haziran 1937 tarihinde tekrar Karadeniz seferine çıktı. İstanbul’dan Trabzon’a giden İzmir Vapuru ile Zonguldak’tan 9 Haziran günü geçtiği ve Zonguldak halkının vapuru görmek için tepelere çıktığı söylenir. Fakat puslu bir havada geçen vapurun karadan görünme ihtimali yoktu. Trabzon’dan dönüş ise, 13 Haziran`da gerçekleşti. Tahminen 14 ile 15 Haziran arasında gece saatlerinde Zonguldak açıklarından geçmişti. 16 Haziran`da ise İstanbul’a vardı.

Atatürk bu gezisinde mal varlığını hazineye bıraktığını açıkladı.

Mustafa Korkutan, Devlet Bahçeli’yi ziyaret etti Mustafa Korkutan, Devlet Bahçeli’yi ziyaret etti

Hayati Yılmaz ile

Zonguldak Tarih

Mavi Rota

Kaynak: Haber Merkezi